علت خشکیدگی ریشه درختان و روش‌های مؤثر جلوگیری از آن

علت خشکیدگی ریشه درختان و روش‌های مؤثر جلوگیری از آن

ریشه یعنی نبض نهال یعنی بقا، پایداری و رونق درخت. خشکیدگی ریشه نهال یعنی مرگ درخت در زیر خاک، بحرانی خاموش که نتیجه آن وارد شدن میلیاردها تومان خسارت به بدنه کشاورزی است. وقتی شرایط ایده آل برای ریشه نهال مهیا نباشد ریشه با علایم پژمردگی، زردی برگ‌ها و یا ریزش زنگ خطر را به صدا در می‌آورد. بی‌توجهی به این هشدارها در نهایت می‌تواند نهال شما را به طور کامل به خشکیدگی برساند.

از جمله چالش‌های مخربی که می‌تواند درخت شما را از پای در بیاورد و سرمایه شما را به باد دهد خشکیدگی ریشه درخت شماست. از آنجایی که ریشه در خاک پنهان شده دلایل متعددی از جمله

• شرایط محیطی متغیر

• زهکشی نامناسب

• آبیاری غیر اصولی

• خفگی ریشه می‌تواند

دست به دست هم داده و به عنوان یک بیماری پنهان سرمایه شما را در دل خاک نابود کند. بسیاری از باغداران عزیز به دلیل اطلاعات ناکافی یا تجربیات اشتباه ناخواسته با روش‌های آبیاری غلط و کوددهی نامناسب این بحران را تشدید می‌کنند و بی‌خبر از احوال ریشه، تبر به تنه نهالشان می‌زنند. بزرگترین دغدغه ذهنی باغداران عزیز این است که آیا راه گریزی است ؟؟؟

بله خوشبختانه با وجود نهالستان بزرگ رویال نهال و تیم گروهی متخصص آن می‌توانید از این معضل رمزگشایی کنید و با کالبد شکافی عوامل پدید آورنده بهترین راهکارها را برای احیای نهال خود یا پیشگیری و محافظت آن از این بحران به کار بگیرید. رویال نهال با سال‌ها تجربه و تخصص علاوه بر عرضه رقم‌های با ریشه‌های قدرتمند و اصالت‌دار از صفر تا صد پرورش نهال شما هوشمندانه و متخصصانه بی هیچ چشم داشتی در کنارتان است پس اگر می‌خواهید نهال‌های باغ شما قربانیان خشکیدگی ریشه نباشند و امنیت سرمایه خود را تضمین کنید با رویال نهال همراه بمانید.

خشکیدگی ریشه درختان چیست؟ دلایل، علائم و راه‌های پیشگیری

خشکیدگی ریشه به زبان کشاورزی یعنی مختل شدن و از کار افتادن سیستم انتقال آب و مواد غذایی در زیر خاک. ریشه‌های مویین اصلی‌ترین بخش در جذب آب و انتقال املاح و عناصر به بخش‌های هوایی مانند شاخه‌ها هستند زمانی که این ریشه‌های حساس دچار کمبود اکسیژن می‌شوند یا رطوبت بالای خاک باعث خفگی آنها شده و به بیماری‌های قارچی مبتلا می‌شوند، در مرحله اول دچار لهیدگی و لذجی می‌شوند و رفته رفته پس از سیاه شدن دچار پوسیدگی و خشکی می‌شود.

در واقع با خشک شدن این ریشه‌ها پل ارتباطی بین نهال و زمین نابود می‌شود و حتی اگر شما بهترین آبیاری را انجام دهید و بهترین کود را به خاک اضافه کنید در نبود ریشه‌ها نهال از این موارد محروم می‌شود. در اصل این معضل نشئت گرفته از سه عامل مهم است.

1. آبیاری نامناسب و تنش‌های آبی که می‌تواند از کمبود آبیاری گرفته تا افراط در آبیاری که به تجمع آب در ریشه منجر شده و باعث خفگی و خشکی آن شود

2. نبود زهکشی مناسب و تهویه و مشکلات ساختار خاک

3. هجوم آفات و پاتوژن‌هایی مانند قارچ‌های خاکی مانند فیتوفتورا

اما از جمله راهکارهای طلایی که می‌تواند از این عوامل پیشگیری کند:

• داشتن مدیریت صحیح در آبیاری هوشمند

• اصلاح ساختار و زهکش خاک

• تقویت سیستم ایمنی نهال با کمک کودهای پتاس که آن را در برابر پوسیدگی مقاوم می‌کند

• در نهایت استفاده از قارچ‌ کشهای بیولوژیکی برای دفع آفات و بیماری‌ها

در ادامه با کالبد شکافی هر یک از این عوامل به طور مفصل راهکار‌های پیشگیرانه را نیز ارائه خواهیم داد با ما باشید.

علایم خشکیدگی ریشه درختان چیست

همه ما می‌دانیم که ریشه از جمله اندام‌های نهال است که در دل خاک قرار دارد و مانند شاخ و برگ یا میوه‌ها با چشم قابل مشاهده نیست و نمی‌توان بیمار بودن یا میزان سلامت آن را به سادگی سنجید اما ریشه از جمله اندام‌های هوشمندی است که با نشان دادن علایم، نشانه‌های زنگ خطر را برای شما به صدا در می‌آورد تا به فکر نجات باشید. در واقع ریشه اولین بخشی است که دچار اختلال می‌شود و ناتوانی آن باعث بروز علائم متعدد در اندام‌های هوایی می‌شود. در نتیجه نادیده گرفتن این علایم یعنی از دست دادن فرصت احیای ریشه. پس مهم است که مقدار و شدت بحران را بکاهید. خشکیدگی ریشه یعنی عملاً سیستم زیرزمینی نهال از بین رفته است از جمله مهم‌ترین علائم خشکیدگی ریشه عبارتند از؛

• پژمردگی برگ‌ها و تغییر رنگ آنها: زمانی که شما با برگ‌های بی‌حال مواجه می‌شوید که شاداب نیستند و دچار تغییر رنگ و زردی و حاشیه‌های سوخته می‌شوند نهال برای نجات خود در مرحله اول اقدام به ریزش برگ‌ها و میوه‌های خود می‌کند تا بتواند انرژی که صرف رشد این بخش‌ها می‌شود را برای بازیابی قدرت ریشه مصرف کند

• افت رشد سرشاخه‌ها و کوچک ماندن میوه‌ها: مسلماً اگر رشد سرشاخه‌ها کاهش پیدا کند یا میوه‌ها کوچک بمانند مشخص است که تغذیه رسانی و جذب آب و املاح در ریشه دچار مشکل شده و منابع به طور کامل در اختیار بخش‌های هوایی قرار نمی‌گیرد.از جمله مهم‌ترین علامتی که می‌توانید از آن پی به خشکیدگی ریشه ببرید این است که حتی با وجود آبیاری مناسب نیز نهال شما همچنان پژمرده است این یعنی ریشه‌های مکنده دچار پوسیدگی شدند

• تیره شدن پوست تنه: از دیگر عوامل که نشان از شدیدتر شدن بحران دارد این است که در نزدیکی خاک پوست تنه یا طوقه دچار تیرگی شده و شیره از آن خارج می‌شود یعنی طوقه دچار پوسیدگی شده و راه‌های انتقال مواد غذایی مسدود شده است

• تغییر رنگ ریشه و تیره و نرم بودن آن: اگر لایه‌های خاک را کمی کنار بزنید به ریشه برسید متوجه می‌شوید که ریشه‌ها به جای داشتن رنگ سفید یا خاکی و بافت ترد دچار رنگ تیره و سیاهی شده‌اند بافت نرم شده و در آستانه نابودی است و بوی بسیار بدی دارد

مهم‌ترین دلایل پوسیدگی و خشکیدگی ریشه درختان

برای درمان بیماری پوسیدگی و خشکیدگی، ریشه یابی علت برای درمان هر دردی در گام نخست قرار دارد. بسیاری از متخصصان رویان نهال بر این باورند که معضل خشکیدگی ریشه یک شبه اتفاق نمی‌افتد بلکه خطاهای مدیریتی یا دلایل بیولوژیکی زیر می‌تواند، زنجیره وار باعث از دست رفتن شریان‌های حیاتی گیاه یعنی ریشه آن شود

• آبیاری نادرستاز جمله اصلی‌ترین عواملی که می‌تواند قاتل ریشه نهال شما باشد آبیاری نادرست است. افراط و تفریط در آبیاری ضربه هولناک به ریشه نهال شما می‌زند

• خفگی ریشه زمانی که بیش از نیاز آبی نهال به آن آب می‌رسانید این آب در اطراف ریشه جمع می‌شود و منافذی که باعث تهویه و اکسیژن رسانی به خاک هستند با آب پر شده در نتیجه نهال دچار کمبود اکسیژن می‌شود نهان نیز مانند انسان نمی‌تواند بدون اکسیژن زنده بماند و ر نتیجه دچار پوسیدگی می‌شود و گذشته از آن آب زیاد باعث لهیدگی و لزج شدن ریشه می‌شود و این لهیدگی رفته رفته باعث سیاهی ریشه و خشکیدگی آن می‌شود

• تنش خشکی: در مقابل آبیاری بیش از حد بی‌توجهی به آبیاری به موقع باعث می‌شود خاک نهال به مدت طولانی خشک باقی بماند وریشه مویین که به عنوان تارهای کشنده و جذب کننده عمل می‌کنند دچار نابودی شود. می‌دانیم که رطوبت خاک باعث می‌شود جذب آب و املاح برای ریشه‌ها آسان شود و در صورت خشک بودن این فرایند دچار اختلال می‌شود و عملاً هیچ جذب و انتقالی اتفاق نمی‌افتد. بعد از یک دوره کم آبی اگر آبیاری سنگین را برای نهال انجام دهید به دلیل آسیب دیدن ریشه‌ها هیچ فرایندی صورت نمی‌گیرد و در نتیجه این آب باقیمانده پوسیدگی ریشه را رقم می‌زند.

• حمله قارچ‌ها و پاتوژن‌های خاک‌زی: وجود آفات و بیماری‌های پنهان در خاک نیز از جمله عواملی است که با بالا رفتن رطوبت شروع به فعالیت شدید کرده و ریشه‌ها را مورد حمله قرار می‌دهد. بیماری‌های قارچی و خاکی مانند فیتوفتورا از معروف‌ترین آفات هستند که طوقه و ریشه را دچار پوسیدگی می‌کنند این افات در خاک‌های غرقابی و سنگین فرصت رشد و تکثیر فوق العاده بالایی دارند و می‌توانند با تغذیه از ریشه بافت‌های زنده را از بین ببرند.

• کرم‌های میکروسکوپی از دیگر عواملی هستند که با زخم کردن ریشه به آن ورود کرده و از آن تغذیه می‌کنند جدا از آن مانع جذب آب شده و منافذ مختلفی را برای حمله باکتری‌ها و قارچ‌ها ایجاد می‌کند

• وضعیت نامناسب خاک: بستر کاشت نهال باید هم از نظر فیزیکی و هم از نظر شیمیایی دارای ساختار واحد و مناسبی باشد. چنانچه میزان شوری خاک بالا باشد نمک در اطراف ریشه باعث می‌شود ریشه‌ها به جای جذب آب تحت تاثیر پدیده اسمز جذب آب را پس بزنند و این باعث می‌شود با وجود آب در نزدیکی ریشه درخت دچار تشنگی و خشکی شود

خاک‌های سفت و رسی که فشرده و سنگین هستند باعث می‌شوند نفوذ ریشه و گسترش آن به اعماق مختل شود. در چنین خاک‌های سنگینی به علت نبود تهویه گازهای سمی مانند دی اکسید کربن در خاک باقی می‌مانند و باعث آسیب به ریشه می‌شوند. همچنین به دلیل نبود زهکشی مناسب آب به خوبی به اعماق ریشه نمی‌رسد و در نتیجه ریشه دچار کم آبی می‌شود.

• کوددهی اشتباه: کودهای دامی نپوسیده منبع غنی از میکروب‌هایی هستند که از بین نرفته‌اند در نتیجه فعالیت میکروبی بالا باعث افزایش دمای خاک و سوختن ریشه‌های جوان می‌شود ‌‌ گذشته از آن چنین کودهایی پر از قارچ‌ها و آفات مخرب هستند

کوددهی بیش از حد نیز باعث می‌شود عناصری مانند سدیم یا کلر که پایه آنها نمک است در خاک جمع شود و سوختگی شیمیایی ریشه اتفاق بیفتد. کوددهی مناسب باید مطابق با نیازهای خاک و برگ نهال انجام شود تا از رساندن عناصر مازاد به خاک و تجمع آنها پیشگیری شود.

• عمق کاشت اشتباه: مرحله کاشت نیز از دیگر فرایندهایی است که اگر به صورت اشتباه انجام شود می‌تواند به ریشه آسیب بزند. باید هنگام کاشت طوقه درخت بالاتر از سطح خاک قرار بگیرد و اگر بیش از حد در زیر خاک دفن شود پس از هر ابیاری اطراف آن دچار خیسی و رطوبت شده و این خیسی می‌تواند باعث پوسیدگی طوقه و از بین رفتن ارتباط جریان شیره گیاهی شود.

راهکارهای مقابله با خشکیدگی ریشه

از جمله مهمترین و حیاتی‌ترین اقداماتی که می‌تواند به بقای ریشه نهال شما و نجات آن کمک کند عبارتند از :

✅داشتن مدیریت دقیق در آبیاری در هنگام آبیاری باید از افراط و تفریط پرهیز کنید آبیاری غرقابی انجام ندهید برای داشتن تهویه ریشه و خروج آب اضافه زهکشی خاک را اصلاح کنید.✅داشتن مدیریت دقیق در آبیاری در هنگام آبیاری باید از افراط و تفریط پرهیز کنید آبیاری غرقابی انجام ندهید برای داشتن تهویه ریشه و خروج آب اضافه زهکشی خاک را اصلاح کنید.

✅کاشت اصولی: هنگام کاشت باید طوقه بالای سطح خاک قرار بگیرد

✅استفاده از قارچ کش و سموم در صورت ابتلا نهال به بیماری‌هایی مانند کرم ریشه یا فیتوفتورا و پاتوژن‌های خاکی از قارچ کش‌های مفید یا سموم مناسب با دستورالعمل صحیح استفاده کنید.

✅ کود پتاسیم: هنگام مشاهده علائم اولیه با فسفیت پتاسیم سیستم ایمنی نهال را تقویت کنید تا ریشه خود را ترمیم و توان خود را بازیابی کند

✅دور آبیاری خود را تغییر دهید و با توجه به خشکی خاک یا رطوبت بالای آن تنظیم کنید

✅پیشگیری از پیشروی پوسیدگی برای توقف پیشروی پوسیدگی می‌توانید در سایه انداز نهال از قارچ کش‌های مانند متالاکسیل استفاده کنید

✅اصلاح ساختار خاک برای اینکه شوری خاک کاهش پیدا کند و از ساختار ریشه بهبود یابد از کود اسید هیومیک استفاده کنید

راهکارهای پیشگیرانه همیشه کم هزینه‌تر هستند پس با داشتن آگاهی بالا و نظارت و پویش دائم از رطوبت معمول خاک و سلامت طوقه مطمئن شوید تا بتوانید سرمایه سبز خود را با محافظت از ریشه آن تضمین کنید.

خشکیدگی ریشه درختان؛ از تشخیص تا پیشگیری اصولی

بخش‌های قبل متوجه شدیم که خشکیده ریشه درختان میوه به عوامل و پارامترهای مختلف بستگی دارد و می‌توان با کمک گرفتن از افراد متخصص و با تجربه، راهنمای جامع جلوگیری از خشک شدن ریشه درختان را دریافت کرد و از مرحله تشخیص تا پیشگیری اصولی با موفقیت پیش رفت و نهال را احیا کرد. کارشناسان رویال نهال در پایتخت تولید نهال ایران با بررسی کامل دلایل خشک شدن ریشه درختان و راهکارهای درمانی موثر با پشتیبانی ۲۴ ساعته در کنار شما هستند تا بتوانید این معضل را به خوبی پشت سر بگذارید و نهال خود را از نابودی نجات دهید.

علت خشکیدگی ریشه درختان و روش‌های مؤثر جلوگیری از آن